Thông báo rút kinh nghiệm vụ án dân sự tranh chấp kiện đòi nợ

Thứ hai - 23/10/2017 22:25 1.659 0
Ngày 06/10/2017, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hà Nam ra Thông báo số 1463/TB - P9 rút kinh nghiệm vụ án dân sự “Tranh chấp kiện đòi nợ” giữa nguyên đơn ông Trần Danh Sỹ (sinh năm 1963, trú tại thôn Bùi, xã Trịnh Xá, thành phố Phủ Lý) và bị đơn ông Nguyễn Phú Quân (sinh năm 1974, trú tại số nhà 48B, tổ 24, xã Phước Tân, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai) để VKSND huyện, thành phố trực thuộc nghiên cứu, rút kinh nghiệm chung nhằm nâng cao chất lượng công tác kiểm sát giải quyết các vụ án dân sự. Xin trích đăng nội dung vụ án và vấn đề cần rút kinh nghiệm:
1. Nội dung và quá trình giải quyết vụ án.
Năm 2003, vợ chồng ông Quân, bà Thắm có mua của  ông Sỹ một số vật liệu để xây dựng trang trại, việc mua bán diễn ra trong nhiều lần. Ngày 23/3/2006 hai bên đối chiếu công nợ của những lần mua bán và lập giấy biên nhận nợ với nội dung: ông Quân, bà Thắm còn nợ ông Sỹ 12.599.000đ, quy đổi bằng 12 chỉ lẻ 02 lai vàng 9999, hẹn đến ngày 23/3/2008 vợ chồng ông Quân phải trả cho ông Sỹ toàn bộ số vàng trên. Nội dung thỏa thuận này được vợ chồng ông Quân, bà Thắm và ông Sỹ cùng ký xác nhận.
Do vợ chồng ông Quân không trả được số nợ trên, ngày 25/11/2016 ông Sỹ làm đơn khởi kiện ra Tòa án nhân dân thành phố Phủ Lý với nội dung: người bị khởi kiện là ông Nguyễn Phú Quân, người có quyền nghĩa vụ liên quan là bà Nguyễn Thị Thắm; đề nghị Tòa án buộc vợ chồng ông Quân, bà Thắm phải trả ông 12 chỉ, 02 lai vàng x 3.600.000đ/chỉ = 43.920.000đ và phải trả khoản lãi là 10,98 chỉ vàng.
 Quan điểm của ông Quân, bà Thắm xác định giấy biên nhận nợ như ông Sỹ trình bày là đúng. Trước yêu cầu khởi kiện của ông Sỹ, ông bà có trách nhiệm trả nợ theo quyết định của Tòa án.
           
 Bản án dân sự sơ thẩm số 04/DS-ST ngày 25/5/2017, Tòa án nhân dân  thành phố Phủ Lý quyết định:
1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của ông Trần Danh Sỹ về việc kiện:“Tranh chấp hợp đồng vay tài sản” đối với ông Nguyễn Phú Quân, bà Nguyễn Thị Thắm.
2. Buộc vợ chồng ông Nguyễn Phú Quân và bà Nguyễn Thị Thắm phải liên đới chịu trách nhiệm trả cho ông Trần Danh Sỹ số vàng gốc là 12 chỉ 02 lai vàng 9999 (tương đương 42.212.000đ).
3. Bác các yêu cầu khác của các đương sự.
4. Án phí dân sự sơ thẩm:
- Ông Nguyễn Phú Quân và bà Nguyễn Thị Thắm phải nộp 2.110.600đồng.
- Trả lại ông Trần Danh Sỹ số tiền 1.100.000đ…
Ngoài ra bản án còn tuyên về quyền kháng cáo và quyền yêu cầu thi hành án  của đương sự.
 
Không đồng ý với bản án sơ thẩm, nguyên đơn ông Sỹ có đơn kháng cáo đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm buộc ông Quân, bà Thắm phải trả khoản lãi của 12 chỉ 02 lai x 9 năm x 10% = 10,98 chỉ vàng theo thời giá hiện nay.
Tại phiên tòa phúc thẩm ngày 15/9/2017, Kiểm sát viên Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hà Nam đã phát biểu quan điểm đề nghị Hội đồng xét xử phúc thẩm sửa Bản án sơ thẩm số 04/2017/DS-ST ngày 25/5/2017 của TAND thành phố Phủ Lý, xác định lại quan hệ pháp luật tranh chấp, tư cách người tham gia tố tụng và án phí dân sự sơ thẩm. Hội đồng xét xử phúc thẩm đã tuyên sửa bản án sơ thẩm theo như đề nghị của VKS tỉnh.
 
2. Vấn đề cần rút kinh nghiệm
2.1. Về xác định quan hệ pháp luật tranh chấp: Xuất phát từ việc ông Quân, bà Thắm mua vật liệu xây dựng của ông Sỹ còn nợ tiền nên hai bên đã cùng nhau đối chiếu lập giấy biên nhận nợ quy ra vàng và hẹn ngày trả. Do ông Quân, bà Thắm chưa trả được nợ nên ông Sỹ khởi kiện ra Tòa án đòi ông Quân, bà Thắm phải trả nợ gốc và lãi. Như vậy, vợ chồng ông Quân không vay tiền, vàng của ông Sỹ thông qua hợp đồng nên Tòa án cấp sơ thẩm xác định quan hệ pháp luật “Tranh chấp hợp đồng vay tài sản” và áp dụng khoản 1 Điều 26 BLTTDS 2015 là không chính xác. Trong vụ án này phải xác định quan hệ tranh chấp “Kiện đòi nợ” và áp dụng khoản 3 Điều 26 Bộ luật TTDS 2015 mới đúng.
 
2.2. Về xác định tư cách tham gia tố tụng: Quá trình thụ lý, giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm xác định bà Nguyễn Thị Thắm tham gia tố tụng với tư cách người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là không đúng. Bởi lẽ việc mua bán vật liệu xây dựng trang trại là nhu cầu chung của vợ chồng ông Quân và tại giấy nhận nợ ông Quân, bà Thắm cùng ký nhận nợ nên cùng phải là bị đơn trong vụ án. Lẽ ra, khi nhận đơn khởi kiện ông Sỹ ghi người bị kiện là ông Nguyễn Phú Quân và người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan là bà Nguyễn Thị Thắm, đồng thời xuất trình giấy nhận nợ thì Tòa án phải hướng dẫn ông Sỹ sửa đổi đơn khởi kiện, xác định tư cách tham gia tố tụng của bà Thắm phải là bị đơn theo quy định tại khoản 3 Điều 68 Bộ luật TTDS 2015.
 
 2.3. Về án phí sơ thẩm: Theo đơn khởi kiện, cũng như lời khai của ông Sỹ  đòi vợ chồng ông Quân, bà Thắm phải trả nợ gốc 12 chỉ 02 lai vàng 9999 và lãi 10%/năm là 10,98 chỉ vàng 9999. Tòa án cấp sơ thẩm chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của ông Sỹ, buộc ông Quân, bà Thắm phải liên đới trả ông Sỹ nợ gốc 12 chỉ 02 lai vàng 9999 (tương đương 42.212.000đ) và buộc ông Quân, bà Thắm phải chịu án phí sơ thẩm 2.110.600đ là chính xác. Đối với yêu cầu buộc ông Quân, bà Thắm phải trả lãi là 10,98 chỉ vàng 9999 đã không được chấp nhận nhưng Tòa án không buộc ông Sỹ phải chịu án phí là vi phạm khoản 1 Điều 147 Bộ luật TTDS 2015 và khoản 1 Điều 27 Pháp lệnh án phí, lệ phí Tòa án năm 2009. Tòa án cấp phúc thẩm đã buộc ông Sỹ phải chịu 1.899.000đ án phí dân sự sơ thẩm đối với yêu cầu tính lãi bị bác./.

Tác giả: Phòng 9 VKSND tỉnh

  Ý kiến bạn đọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây